Vì sao HLV đội tầm trung thường thất bại ở 'Big 6' Ngoại hạng Anh?

Một HLV như Andoni Iraola chuyển tới dẫn dắt Liverpool là bước tiến lớn trong sự nghiệp, nhưng lại là thử thách lớn khiến nhiều người vấp ngã.

Điểm chung dễ nhận thấy nhất ở các HLV chuyển từ một CLB tầm trung lên Big 6 là thời gian cầm quyền thường rất ngắn. Năm 2013, David Moyes được Alex Ferguson lựa chọn làm người kế nhiệm tại Man Utd sau thời gian thành công ở Everton. Tuy nhiên, Moyes chỉ trụ được 10 tháng dù ký hợp đồng sáu năm. Man Utd cũng lần đầu vắng mặt ở Champions League kể từ năm 1995.

Roy Hodgson cũng trải qua kịch bản tương tự. Sau khi đưa Fulham vào chung kết Europa League, ông được Liverpool bổ nhiệm hè 2010. Chỉ nửa năm sau, Hodgson mất việc khi đội bóng vùng Merseyside đứng thứ 12 Ngoại hạng Anh và chỉ thắng bảy trong 20 trận đầu mùa.

Những trường hợp gần đây không khá hơn. Graham Potter chỉ dẫn dắt Chelsea 22 trận Ngoại hạng Anh sau khi chuyển đến từ Brighton. Nuno Espirito Santo bị Tottenham sa thải sau 10 trận ở Ngoại hạng. Thomas Frank từng gây ấn tượng mạnh tại Brentford, cũng không thể tạo dấu ấn khi chuyển tới Tottenham. Phần lớn HLV chuyển việc theo con đường này không thể trụ lại đủ hai mùa giải.

Lý thuyết cho rằng các HLV từng vượt kỳ vọng ở CLB nhỏ sẽ đạt thành tích cao hơn khi được trao đội hình chất lượng cùng nguồn lực dồi dào hơn. Thực tế lại không hoàn toàn như vậy. Dựa trên số điểm trung bình mỗi trận để so sánh thành tích trước và sau khi các HLV chuyển tới Big 6, kết quả cho thấy bức tranh khá trái chiều.

Brendan Rodgers là trường hợp hiếm hoi cải thiện rõ rệt sau khi rời Swansea để dẫn dắt Liverpool năm 2012. Mùa 2013-2014, ông đưa Liverpool tiến rất gần chức vô địch Ngoại hạng Anh. Tuy nhiên, Rodgers không thể duy trì đà phát triển và bị sa thải vào tháng 10/2015.

Harry Redknapp cũng giúp Tottenham thường xuyên góp mặt trong nhóm dẫn đầu và lần đầu giành vé dự Champions League. Mauricio Pochettino thậm chí còn đưa Tottenham về nhì Ngoại hạng Anh mùa 2016-2017 và vào chung kết Champions League năm 2019.

Tuy nhiên, ngoài một số ngoại lệ kể trên, các trường hợp còn lại không cho thấy sự tiến bộ đáng kể. Thành tích của Mark Hughes tại Man City gần tương đương thời còn dẫn dắt Blackburn. Điểm trung bình của Hodgson giảm nhẹ sau khi tới Liverpool. Frank cũng đạt hiệu suất thấp hơn ở Tottenham so với Brentford.

Ngay cả Potter từng được đánh giá rất cao tại Brighton, cũng chỉ cải thiện rất ít về mặt thống kê khi làm việc tại Chelsea. Những con số này cho thấy việc sở hữu dàn cầu thủ chất lượng hơn không bảo đảm HLV sẽ đạt kết quả tốt hơn.

Chưa có HLV nào chuyển trực tiếp từ một CLB Ngoại hạng Anh khác tới Big 6 rồi giành được danh hiệu lớn. Rodgers từng tiến rất gần chức vô địch Ngoại hạng Anh cùng Liverpool. Pochettino chỉ còn cách Champions League một trận đấu. Tuy nhiên, cả hai đều trắng tay.

Enzo Maresca là trường hợp đặc biệt khi chuyển từ Leicester tới Chelsea năm 2024 và vô địch Conference League cùng FIFA Club World Cup. Tuy nhiên, ông chưa từng dẫn dắt đội bóng nào tại Ngoại hạng Anh trước khi đến Stamford Bridge nên không nằm trong nhóm này.

Theo BBC Sport, nguyên nhân không nằm ở năng lực chuyên môn đơn thuần. Khác biệt đầu tiên là khối lượng công việc. Mùa giải 2025-2026, các đội thuộc nhóm Big 6 trung bình thi đấu 55 trận trên mọi đấu trường, nhiều hơn khoảng tám trận so với phần còn lại của Ngoại hạng Anh. Lịch thi đấu dày đặc khiến HLV có ít thời gian tập luyện hơn, phải xoay tua lực lượng thường xuyên hơn và đối mặt nguy cơ chấn thương cao hơn.

Sự khác biệt tiếp theo nằm ở kỳ vọng. Với Bournemouth, Brentford hay Brighton, trụ hạng thường là mục tiêu quan trọng nhất. Một vị trí ở nửa trên bảng điểm hoặc suất dự Cup châu Âu đã được xem là thành công lớn.

Ngược lại, tại Liverpool, Man Utd hay Chelsea, chiến thắng không còn là phần thưởng mà trở thành yêu cầu tối thiểu. Một chuỗi trận nghèo nàn có thể nhanh chóng tạo ra áp lực từ truyền thông, người hâm mộ và ban lãnh đạo.

Mức độ soi xét cũng lớn hơn rất nhiều. Những sai lầm chiến thuật hay quyết định nhân sự vốn có thể được bỏ qua ở các CLB tầm trung thường trở thành chủ đề tranh luận trên toàn nước Anh khi xảy ra tại Big 6.

Andoni Iraola rời Bournemouth sau khi giúp đội bóng lần đầu giành quyền dự Cup châu Âu. Thành tích đó biến ông thành HLV được đánh giá cao ở Ngoại hạng Anh hiện nay.

Tuy nhiên, lịch sử cho thấy thành công ở một CLB tầm trung chưa bao giờ là bảo chứng cho vinh quang tại Big 6. Từ Moyes, Hodgson, Potter cho tới Frank, nhiều HLV từng được xem là lựa chọn lý tưởng đều không thể đáp ứng kỳ vọng.

Những trường hợp như Rodgers hay Pochettino chứng minh rằng việc tạo ra một đội bóng cạnh tranh ở nhóm dẫn đầu là điều khả thi. Dù vậy, ngay cả họ cũng chưa thể hoàn thành điều quan trọng nhất là giành danh hiệu.

Hoàng An (theo BBC Sport)